NIỆM PHẬT NGHI

(Nghi Thức Niệm Phật)

Nghi thức sau đây do Thiền sư Tính Định tự Tâm Châu (1842 - 1901), Tổ sư khai sáng chùa Xiển Pháp (thường gọi là Tổ Xiển Pháp) lập, in trong Chư Kinh Diễn Âm, khắc ván cuối thế kỷ 19. Các nghi thức này do hai bậc cao tăng nổi tiếng cùng thời ở miền Bắc lập ra, được dùng làm nghi thức chuẩn mực cho người tu Tịnh Độ thực hành trì niệm từ hơn trăm năm nay ở nước ta.

ÂM:

[Chắp tay tán dương]:

A Di Đà Phật thân kim sắc,

Tướng hảo quang minh vô đẳng luân.

Bạch hào uyển chuyển ngũ Tu Di,

Hám mục trừng thanh tứ đại hải.

Quang trung hóa Phật vô số ức,

Hóa Bồ Tát chúng diệc vô biên.

Tứ thập bát nguyện độ chúng sinh,

Cửu phẩm hàm linh đăng bỉ ngạn.

Nam Mô Tây Phương Cực Lạc Thế Giới, Đại Từ Đại Bi, Tiếp Dẫn Đạo Sư, A Di Đà Phật. (3 lần)

Nam Mô A Di Đà Phật. (trăm câu trở lên)

Nam Mô Quán Thế Âm Bồ Tát. (10 câu)

Nam Mô Đại Thế Chí Bồ Tát. (10 câu)

Nam Mô Thanh Tịnh Đại Hải Chúng Bồ Tát. (10 câu)

[Đại Từ Bồ Tát phát nguyện toàn kệ](Niệm Phật xong, chắp tay phát nguyện):

Thập phương tam thế Phật, A Di Đà đệ nhất.

Cửu phẩm độ chúng sinh, Uy đức vô cùng cực.

Ngã kim đại quy y, Sám hối tam nghiệp tội.

Phàm hữu chư phúc thiện, Chí tâm dụng hồi hướng.

Nguyện đồng niệm Phật nhân, Cảm ứng tùy thời hiện.

Lâm chung Tây Phương cảnh, Phân minh tại mục tiền.

Kiến văn giai tinh tiến, Cộng sinh Cực Lạc quốc.

Kiến Phật liễu sinh tử, Như Phật độ nhất thiết.

Tự quy y Phật, đương nguyện chúng sinh, thể giải đại đạo, phát Vô Thượng tâm.

Tự quy y Pháp, đương nguyện chúng sinh, thâm nhập Kinh Tạng, trí tuệ như hải.

Tự quy y Tăng, đương nguyện chúng sinh, thống lý đại chúng, nhất thiết vô ngại.

Hòa nam Thánh chúng

(Hà Nội Giám môn An Trạch thôn Xiển Pháp tự tàng bản)

NGHĨA:

[Chắp tay tán dương]:

Phật Di Đà mình vàng lấp lánh,

Tướng tốt thay trong sáng khôn bì.

Mi trắng toả Tu Di năm núi,

Mắt như bốn biển lớn trong xanh.

Hào quang hóa Phật hình vô ức,

Hoá Bồ Tát cũng thật vô biên.

Bốn tám nguyện khắp miền độ chúng,

Chín phẩm hàm linh chứng Bồ Đề.

Nam Mô Tây Phương Cực Lạc Thế Giới, Đại Từ Đại Bi, Tiếp Dẫn Đạo Sư, A Di Đà Phật. (3 lần)

Nam Mô A Di Đà Phật. (3 chuỗi)

Nam Mô Quán Thế Âm Bồ Tát. (10 lần)

Nam Mô Đại Thế Chí Bồ Tát. (10 lần)

Nam Mô Thanh Tịnh Đại Hải Chúng Bồ Tát. (10 lần)

[Đại Từ Bồ Tát phát nguyện toàn kệ]

(Niệm Phật xong, chắp tay phát nguyện):

Mười phương ba đời Phật,A Di Đà bậc nhất.

Chín phẩm độ chúng sinh,

Uy đức không cùng tận.

Con nay đại quy y,

Sám hối tội ba nghiệp.

Có bao nhiêu phúc lành,

Dốc lòng đem hồi hướng.

Nguyện cùng người niệm Phật,

Cảm ứng hiện tùy thời.

Lâm chung cảnh Tây Phương,

Hiện rõ ràng trước mắt.

Thấy nghe đều tinh tiến,

Đều sinh về Cực Lạc.

Thấy Phật thoát sinh tử,

Như Phật độ tất cả.

Con quy Phật rồi, nguyện cho chúng sinh, thấu hiểu đạo lớn, phát tâm vô thượng.

Con quy Pháp rồi, nguyện cho chúng sinh, thông thuộc Kinh Tạng, trí tuệ như biển.

Con quy Tăng rồi, nguyện cho chúng sinh, hòa hợp đại chúng, hết thảy không ngại.

Lạy chư Thánh hiền

(Ván cất tại chùa Xiển Pháp, thôn An Trạch, cửa Giám, Hà Nội)

Ngoài ra, nghi thức niệm Phật trong Chư Kinh Nhật Tụng chùa Xiển Pháp, phần phát nguyện hồi hướng, Thiền sư Tính Định dùng bài Từ Vân sám chủ Tịnh Độ văn, như sau:

[ÂM]:

Nhất tâm quy mệnh Cực Lạc thế giới A Di Đà Phật. Nguyện dĩ tịnh quang chiếu ngã, từ thệ nhiếp ngã. Ngã kim chính niệm, xưng Như Lai danh, vị Bồ Đề đạo, cầu sinh Tịnh Độ. Phật tích bản thệ: Nhược hữu chúng sinh, dục sinh ngã quốc, chí tâm tín nhạo, nãi chí thập niệm, nhược bất sinh giả, bất thủ Chính Giác. Dĩ thử niệm Phật nhân duyên, đắc nhập Như Lai đại thệ hải trung, thừa Phật từ lực, chúng tội tiêu diệt, thiện căn tăng trưởng. Nhược lâm dục mệnh chung, tự tri thời chí, thân vô bệnh khổ, tâm bất tham luyến, diệc bất điên đảo, như nhập thiền định. Phật cập Thánh chúng, thủ chấp Kim đài, lai nghênh nhiếp ngã, ư nhất niệm khoảnh, sinh Cực Lạc quốc. Hoa khai kiến Phật, tức văn Phật thừa, đốn khai Phật tuệ, quảng độ chúng sinh, mãn Bồ Đề nguyện, quảng độ chúng sinh, mãn Bồ Đề nguyện!

[NGHĨA]:

Một lòng quy mệnh Đức Phật A Di Đà ở thế giới Cực Lạc. Xin đem ánh sáng thanh tịnh soi chiếu thân con, dùng nguyện từ bi mà thu nhiếp con. Con nay giữ niệm chính, xưng danh hiệu Như Lai, vì đạo Bồ Đề, cầu vãng sinh về Tịnh Độ. Xưa Phật thệ nguyện: Nếu có chúng sinh nào, muốn sinh về nước ta, dốc lòng tin ưa, xưng danh hiệu ta cho đến mười niệm, nếu không được vãng sinh, thì ta không nhận ngôi Phật. Con xin nương nhờ nhân duyên niệm Phật này, được vào trong biển thệ nguyện lớn của Như Lai, nhờ sức từ bi của Phật, mà tiêu trừ các tội, thêm lớn căn lành. Đến lúc lâm chung, tự biết ngày giờ, thân không bệnh khổ, tâm không tham luyến, cũng không chao đảo, như vào thiền định. Phật cùng Thánh chúng, tay bưng đài vàng, đến tiếp dẫn con, trong khoảng một niệm, vãng sinh về nước Cực Lạc. Đến khi hoa nở thấy Phật, được nghe giáo pháp Phật, thông tỏ trí tuệ Phật rồi, con sẽ cứu độ khắp chúng sinh, viên mãn tâm nguyện Bồ Đề, cứu độ khắp chúng sinh, viên mãn tâm nguyện Bồ Đề!

Ngày lành tháng tố năm Quý Mão Đệ tử Học Phật cẩn bái!