Cốt
lõi của đạo Phật khác với các tôn giáo khác. Hầu hết các tôn giáo khác đều cố gắng
rèn luyện hay tu luyện để trở thành, để đạt được một lý tưởng gì đó mà họ đề ra
tức là có đề ra một mục đích để đạt tới ở tương lai, còn Đạo Phật không tu luyện
để đạt được cái gì cả.Mục đích của Đạo Phật là giác ngộ, thậm chí giải thoát
cũng không cần vì giác ngộ là chính còn giải thoát chỉ là hiệu ứng của giác ngộ
mà thôi.Nếu mình đặt giải thoát ra trước cũng trật nên Đạo Phật khác rất nhiều
với các tôn giáo khác.Giác ngộ của Đạo Phật đơn giản chỉ là thấy ra “sự thật”
thôi.
Sự
Thật nằm ở đâu? Sự Thật không nằm ở quá khứ, không nằm ở tương lai, không nằm ở
chỗ nào khác mà Sự Thật là thực tại hiện tiền tức là cái đang là, cái đang bây
giờ.Thường mình tu để đắc cái này, đạt cái kia ở tương lai đó là phản lại lời của
Đức Phật.Chỉ có pháp hiện tạiTuệ quán chính là đây.Cũng có nghĩa là giác ngộ tức
là đây. Giác ngộ giải thoát là phải ngay bây giờ chứ không có hẹn ở tương lai.
Tương lai nếu có giác ngộ là do giác ngộ từ bây giờ mà có. Như hạt mít ngay đây
không làm đúng nhiệm vụ của nó thì nó chết mất rồi làm gì có tương lai. Nó phải
làm đúng nhiệm vụ của nó tại đây và bây giờ từng sát na, từng giây, từng phút
thì nó mới có tương lai.
Giác
ngộ ở tương lai phải kết bằng giác ngộ ở tại đây và bây giờ. Nên nói “cốt lõi của
Đạo Phật là phi thời gian giải thoát”. Giác ngộ ngay đây không qua thời
gian.Chúng ta phải nắm vững cốt lõi của Đạo Phật, đừng đi theo hướng rèn luyện
để trở thành đó là đi theo Bà La Môn là đi ngược lại với Đạo Phật.Giác ngộ ngay
bây giờ có nghĩa là bây giờ mình đi thì sáng suốt biết đang đi, trọn vẹn sáng
suốt với đang đi, đang uống nước thì trọn vẹn sáng suốt với uống nước, đang làm
cái gì thì giác ngay đó, đúng sai gì thì ngay đó mà sửa chứ đừng nói ngày
mai.Nên tu là chỉ có ngay đây và bây giờ, sai đâu sửa đó. Mà muốn biết sai đúng
thì phải giác tức phải biết rõ đang là như thế nào thì khi đó mới có sự chuyển
hóa.Ngay đây mình có sáng suốt, có trọn vẹn tỉnh thức thì ngay đây có giác ngộ,
còn thành Phật hay giác ngộ hoàn toàn đó là trình tự vận hành của pháp.Đừng muốn
chấm dứt sanh tử ngay trong kiếp này. Mình đang học lớp một thì cứ trọn vẹn học
lớp một. Muốn nghỉ học, muốn chấm dứt sinh tử liền đó là trốn học. Nên tu đừng
có nguyện chấm dứt sinh tử liền. Nếu có nguyện thì nên nguyện là giác được bất
kỳ cái gì đang xảy ra nơi Thân Thọ Tâm Pháp.
Giác
ngộ là thấy ra “sư thật”. Sự thật là cái tại đây và bây giờ như nó đang là.Cái
gì đang tại đây và bây giờ cái đó gọi là thực tại. Thực tại là cái thực là sự
thật đang xảy ra và tất cả sự thật đều bình đẳng.Ví dụ: Bây giờ mình sân mình
thấy sân là thấy sự thật. Bây giờ mình có tâm từ mình thấy tâm từ là thấy sự thật.Cái
THẤY là quan trọng chứ không phải tâm sân hay tâm từ.Như người có tâm từ nhưng
lại không thấy ra tâm từ hoặc tưởng tâm từ là ta, của ta hay tự ngã của ta, hay
ta rèn luyện mà đạt được thì như vậy người đó không giác ngộ nhưng một người
tâm sân lại thấy rõ sự sinh diệt của sân, thấy rõ sân xuất hiện, diễn biến như
thế nào, mặt lợi mặt hại, nhân quả của nó thế nào tức là thấy rõ được sân thì
người đó giác ngộ.
Khi
mình THẤY ra tâm sân hay tâm từ tất cả chỉ là hiện tượng sinh diệt thôi tức là
lúc đó mình thấy ra vô thường khổ vô ngã. Dù sân phát xuất từ bản ngã nhưng bây
giờ mình trọn vẹn trải nghiệm, chiêm nghiệm, soi sáng cái sân đó thì sân đó vẫn
là pháp vô ngã.Thấy cái sân nó là như vậy không có ai trong đó là thấy vô
ngã.Có bản ngã xen vào mới có Khổ đế Tập đế. Giác ngộ là thấy ngay đây có Khổ đế
Tập đế hay không có Khổ đế Tập đế. Ngay đây không có Khổ đế Tập đế thì ngay đây
là Đạo đế Diệt đế. Giác ngộ là thấy ra Tứ Đế.Cho nên Đạo Phật thấy ra sự thật
là chính chứ không phải rèn luyện để đạt được bất kỳ lý tưởng nào, kể cả lý tưởng
đó là Niết Bàn.Đức Phật xác định Ngài chỉ thấy ra Niết Bàn chứ Ngài không sở hữu
Niết Bàn. Ngài không cần sở hữu bất kỳ điều gì cả bởi vì giáo lý của Đức Phật
có một điều rất rõ ràng đó là vô ngã.
Thầy
Viên Minh
